نمک صنعتی

نمک صنعتی چیست؟

نمک صنعتی نمکی است که درجه خلوص ان کمتر از نمک خوراکی می باشد. عمده تفاوت این نوع نمک با نمک خوراکی در درجه خلوص پایین تر و تصفیه نشدن و ید دار نبودن نوع صنعتی است. میزان خلوص نمک خوراکی 99 درصد است . به علت تصفیه و پالایش نمک خوراکی این نوع نمک موجب به وجود آمدن سنگ کلیه و سایر مشکلات مشابه نمی شود .

کاربرد های نمک صنعتی فراوان است . نمک صنعتی و معدنی در صنایعی همچون تصفیه آب و فاضلاب _ دباغی پوست _ اسید سازی _ تولید مواد بهداشتی و شوینده و بسیاری از صنایع دیگر استفاده می شود .

کشور ایران دارای معادن نمک فراوانی است و جزء بیست تولید کننده نمک های معدنی در جهان می باشد . با این حال به علت گرانی فرایند تصفیه نمک خام قسمتی از نمک استخراج شده از معادن و دریاچه های نمک به شکل تصفیه نشده به عنوان نمک خوراکی وارد بازار مصرف غذایی می گردد.

استان های سمنان و فارس و قم از جمله بزرگ ترین تولید کنندگان نمک صنعتی و معدنی در کشور هستند.

کاربردهای نمک صنعتی:

نمک صنعتی به دو صورت سنگ و دانه بندی شده موجود می باشند.

که صنایع مختلف با توجه به نیازشان می توانند از انواع گرانول استفاده کنند . که می توان گفت از نمک صنعتی در 14هزار صنعت مختلف استفاده میشود.

به صورت کلی

60 درصد نمک صنعتی در صنعت پتروشیمی

30 درصد در صنعت غذا و دارو

10 درصد در موارد دیگر استفاده می شود.

صنایع شیمیایی

نمک خوراکی در صنایع شیمیایی به عنوان ماده اساسی شناخته شده شاید کمتر کسی بداند صنایع شیمیایی بزرگ ترین مصرف کنندگان نمک میباشند.

نمک ماده اولیه تولید کلر می باشد که از الکترولیز نمک به شکل آب نمک بدست می آیند . از کلر به عنوان ماده ضد عفونی کننده بسیار موثر در ساخت بسیاری از محصولات شیمیایی پاک کننده استفاده می شود.

برخی دیگر از موارد نمک در صنعت عبارتند از :

صنعت تولید خمیر کاغذ : برای خمیر سازی و خنثی سازی و شستشو و سفید کردن و پردازش ضایعات کاغذ

صنعت منسوجات و پارچه: شامل برنزه کردن چرم رنگرزی و سفید کردن

افزودنی های نفتی

تصفیه آب

مردم معمولا اثر آب سخت را هنگام تجمع رسوب در کتری یا روی شیرآلات آب مشاهده می کنند . برای رفع مشکلات مربوط به آب سخت می توان از نرم کننده های آب استفاده کرد . این نرم کننده ها بر اساس فرایند تبادل یونی عمل می کنند .

در اصل آب از میلیون ها ذره رزین ریز با بار منفی عبور می کند و مواد معدنی سختی همچوم کلسیم و منیزیم را به خود جذب می کند . برای از بین بردن این مواد معدنی رزین شسته شده و دوباره استفاده می شود . نمک برای بازسازی رزین های تبادل یونی ضروری است. نرم شدن آب باعث افزایش کارایی و طول عمر دستگاه های انرژی فشرده می شود.

کاربردهای نمک صنعتی

نمک صنعتی کاربرد ها و موارد استفاده مختلفی در صنایع دارد . بخشی از مصارف آن عبارتند از:

نمک برای دامپروری و دامداری

سنگ نمک صنعتی برای سختی گیری آب

استفاده در تصفیه خانه ها

سنگ نمک صنعتی برای احیای رزین

سنگ نمک صنعتی برای دیگ بخار و بویلر

استفاده سنگ نمک در حفاری

کاربرد سنگ نمک در شرکت نفت

استفاده در پرورش ماهی

نمک ظرفشویی

نمک دیالیز

برف روبی مکانیزه

نمک دباغی

ایمن سازی جاده ها

در زمستان برای حفظ امنیت جاده ها و از بین بردن برف و یخ از نمک استفاده می شود . نمک یکی از پرکاربرد ترین مواد ضد یخ در ساسر دنیا است.

دلیل استفاده از نمک برای این منظور در دسترس بودن آن نگهداری و استفاده آسان و کمترین اثر آن روی محیط زیست هنگام استفاده درست می باشد.

زمانی که نمک روی برف و یخ اعمال می شود دمای انجماد آب کاهش یافته و یخ و برف ذوب می شود.

پزشکی

برخی کاربرد های انواع نمک در زمینه پزشکی عبارتند از :

از کلسیم سولفات هیدراته در گچ پاریس استفاده می شود که در ترمیم استخوان های شکسته کاربرد دارد.

سولفات آهن ماده مورد استفاده در قرص آهن می باشد که به عنوان مکمل در بیماران مبتلا به کم خونی تجویز می شود.

پتاسیم کلرید به عنوان جایگزین توسط بیمارانی که نیاز به مصرف نمک کم سدیم دارند مصرف می شود.

نمک اپسوم به عنوان ملین کاربرد دارد.

سدیم هیدروژن کربنات در آنتی اسید ها استفاده می شود این نمک اسید اضافی ترشح شده در معده را خنثی می کند.

باریم سولفات برای تهیه مواد خوراکی حاوی باریم برای بیمارانی که نیاز به اشعه ایکس در معده خود دارند استفاده می شود . این نمک برای ظاهر شدن تصویر حاصل از اشعه ایکس اندام های داخلی مانند روده کمک کننده است.

پتاسیم منگنات میتواند باکتری هارا از بین ببرد و به عنوان ماده ضدعفونی کننده کاربرد دارد.

کاربرد نمک در صنعت کشاورزی

اکثر کود های شیمیایی مورد استفاده کشاورزان از نوع نمک هایی همچون آمونیوم کلرید / آمونیوم نیترات/ آمونیوم فسفات/ پتاسیم کلرید و کودهای NPK

(ترکیبی) هستند . کود های NPK حاوی نیتروژن و فسفر و پتاسیم می باشند که از نمک هایی همچون امونیوم فسفات و پتاسیم کلرید به دست می آیند. به علاوه از نمک های خاصی به عنوان سموم دفع آفات برای از بین بردن حشرات و آفات و علف های هرز و قارچ ها استفاده می شود.

صنایع غذایی

همانطور که می دانید از سدیم کلراید به عنوان افزودنی طعم دهنده در مواد غذایی مختلف و همچنین نگهدارنده استفاده می شود . برخی ار کاربرد های مختلف نمک در صنایع غذایی عبارتند از:

مونو سدیم گلوتامات از دیگر افزودنی های غذایی است که برای تقویت طعم غذا ها به کار می رود.

کربنات هیدروزن سدیم در پودر های پخت استفاده می شود و به همراه نمک های اسیدی مانند تاتارات هیدروژن پتاسیم و کلسیم هیدروژن فسفات و سدیم هیدروژن فسفات به حجیم شدن کیک و نان کمک می کند.

نیترات سدیم و بنزوات سدیم از نمک های مورد استفاده برای نگهدارنده مواد غذایی همچون سس گوجه فرنگی سس فلفل و گوشت می باشد.

نمک در صنعت پرورش ماهی

نمک دارای کاربرد بسیار مهم در صنعت آبزی پروری دارد که مورد استفاده پرورش دهندگان ماهی قرار دارد.

سدیم کلراید برای درمان انگل های خارجی به ویژه در بچه ماهی ها

استفاده از نمک برای درمان بیماری های باکتریایی آبزی ها

از نمک به عنوان کاهش طعم لجن از ماهی هایی که صید شده و آماده فروش می باشد استفاده می کنند.

نمک دارای اثر جمع کننده خفیف و باعث رها شدن موکوس از آبشش ها می شود .

کاربرد نمک در صنعت حفاری

یکی دیگر از کاربرد های نمک در صنعت حفاری و شرکت های نمکی می باشد . از نمک جهت افزایش تراکم گل و خاک استفاده می شود که بتعث می شود حفاری با با دقت بیشتری انجام گیرد . نمک را به گل حفاری در حرکت دورانی اضافه می کنند  نمک اضافه شده سبب جلوگیری از ریزش چاه در لایه های پایین تر می گردد.نمک در حفاری زیر دریا هم کاربرد مهمی دارد از هر یک از انواع نمک شکری میتوان در حفاری استفاده کرد.

کاربرد نمک در تصفیه خانه

یکی از روش های تصفیه جهت بدست اوردن آب مطلوب استفاده از روش تبادلات یونی است در این روش از رزین های کاتیونی و آنیونی استفاده می شود که رزین ها طی فرایند تصفیه با جذب کاتیون یا آنیون اشباع شده و حجم کاری خود را از دست می دهند . برای احیای این رزین ها و شروع مجدد فرایند تصفیه نیاز است از نمکی خالص با غلظت مشخص برای شستشو و غوطه ور نمودن رزین ها استفاده گردد تا رزین ها احیا شده و به شکل قبلی خود درآید و مجددا با راندمان قبلی به کار گرفته شوند .

نمک صدفی

نمک صدف 120 و نمک صدف 130 ریز ترین و با کیفیت ترین نوع نمک می باشد. علت نام گذاری آن به صدف به علت سفیدی و شباهت آن به صدف و مروارید است. این نوع نمک مانند نمک های دیگر از معدن استخراج می شود و به کمک دستگاه و سرند های مختلف به ابعاد ریز تر در می آیند.

نمک شیلاتی

نمک گرانول درشت یکی از بزرگترین سایز های نمک دانه بندی صنعتی است که در کارخانه نمک صنعتی تولید می شود . معمولا این سایز نمک صنعتی را در کارخانه نمک از طبقه اول یا دوم سرند های تفکیک می گیرند.

نمک شیلاتی معمولا از 2/8 میلیمتر درشت تر است . این نوع نمک به دلیل گرانول درشتی که دارد در برابر رطوبت مقاوم بوده و کلوخه نمی شود . نمک شیلاتی در بازار با نام هایی مانند نمک شیلاتی/ پنیری/ زبر/ گرانول درشت/ نمک سرندی و نمک ظرفشویی